Met concrete acties en praktische tips inspireert Blooming Buzzness inwoners om meer ruimte te maken voor wilde bijen en biodiversiteit in tuinen en de omgeving.
Onze wilde bestuivers - zoals hommels, solitaire bijen, vliegen, kevers, muggen en wespen - spelen een cruciale rol in ons dagelijks leven. Hun belangrijkste ecosysteemdienst is de bestuiving van zowel wilde planten als voedselgewassen. Maar liefst 85% van de wilde plantensoorten en 75% van onze voedselgewassen is afhankelijk van insectenbestuiving. Dit proces is essentieel voor de vruchtvorming en voortplanting van planten. Zonder deze bestuivers zouden we veel van onze groenten en fruit moeten missen.
Wist je dat veel wilde bijen, in tegenstelling tot de sociale honingbij, solitair leven en slechts 100 tot 200 meter ver vliegen? Ze moeten dus in hun onmiddellijke omgeving alles vinden wat ze nodig hebben om te overleven. Daarom is het belangrijk dat voedsel, nestgelegenheid en water dicht bij elkaar aanwezig zijn. Daardoor spelen tuinen een sleutelrol voor bestuivers.
Vier steden en gemeenten zetten mee hun schouders onder het project Blooming Buzzness: Deinze, Eeklo, Maldegem en Zulte. In elke gemeente werd een Bijenwerkgroep opgericht om een actieplan op maat te ontwikkelen. Deze werkgroep bestaat uit gemeentemedewerkers en inwoners die zich willen inzetten voor bestuivers. We delen hieronder enkele tuintips!
Praktische tuintips voor januari en februari
- Ruim niet alles op. Uitgebloeide planten en struiken bieden beschutting en voedsel voor insecten en vogels. Bij rijm of sneeuw zorgen ze bovendien voor mooie wintertaferelen.
- Laat bladeren liggen. Ze voeden en verluchten de bodem.
- Snoei wintergroene planten en siergrassen nog niet.
- Maak een bijenhotel of nestkastje. Leuk om samen met (klein)kinderen te doen.
- Voorzie extra water en eventueel voeding.
- Leg een mulchlaag tussen je planten (bladeren, gras, haksel, …).
- Nieuwe aanplant is mogelijk, zolang de grond niet bevroren of te nat is.
- Verplanten doe je voorzichtig, met zoveel mogelijk wortels, kluit en aarde. Planten zijn nu in rust.
- Fruitbomen snoeien? Doe dit enkel bij dooi en vóór de sapstroom op gang komt.
- Controleer je tuinmaterialen en -constructies en herstel waar nodig.
Praktische tuintips voor maart en april
Hoelang biedt jouw tuin voedsel (nectar en stuifmeel) voor bestuivers? Deze periode noemen we de bloeiboog. Bijen hebben het hele jaar door voldoende voedsel nodig: nectar levert energie en stuifmeel is rijk aan eiwitten die larven nodig hebben om zich te ontwikkelen. Klimaatverandering verstoort de seizoenen en daarmee ook het natuurlijke ritme van bestuivers. Hommelkoninginnen worden vroegtijdig gewekt in zachte winters en bestuivers zijn langer actief door warmere herfstperiodes. Daarom is het belangrijk dat bestuivers vanaf het vroege voorjaar tot diep in de winter voedsel kunnen vinden.
Ga in je eigen tuin na of er gedurende het hele jaar aaneensluitende bloei is. En vooral wanneer er geen of bijna geen bloei is in je tuin. Zo kan je in het najaar gericht planten selecteren. Kies soorten die net bloeien tijdens bloeiloze of bloeiarme periodes.
Als je in de lente paardenbloemen in je gras ziet verschijnen, denk dan twee keer na voor je ze direct verwijdert. Paardenbloemen zijn toppers voor wilde bijen en andere bestuivers! Het is dé plant waarop het grootste aantal verschillende bijensoorten wordt waargenomen. Wil je de bijen helpen maar niet dat je tuin vol paardenbloemen gaat staan, dan kan je ervoor kiezen om de uitgebloeide stengels te verwijderen.
